Rivierklei op veen en riolering: specifieke aandachtspunten in Barendrecht
Waarom de klei-op-veenbodem, zettingen in Carnisselande en het hoge grondwater bij de Oude Maas specifieke rioolklachten geven.
Barendrecht ligt op het eiland IJsselmonde, aan de noordoever van de Oude Maas. De bodem bestaat uit een laag rivierklei op slappe veengrond, met een hoge grondwaterstand. Dat geeft drie lokale problemen: zettingen van leidingen, waterindringing via scheurtjes en wortelingroei van oeverbeplanting. Installateurs van de zandgronden kennen deze effecten minder goed. Wij werken hier dagelijks en delen onze ervaring.
Zettingen in opgehoogde nieuwbouw
Carnisselande is tussen 1995 en 2010 gebouwd op polderland dat met een dik zandpakket is opgehoogd. Het veen eronder wordt samengedrukt en klinkt nog jaren na. Woningen staan op palen en zakken niet, maar tuinen, straten en huisaansluitingen wel: soms 1 tot 3 centimeter per paar jaar. Bij de gevel ontstaat dan een knik of tegenafschot in de leiding. In Meerwede, Gaatkensoog, Riederhoek en ook in Molenvliet is dit een terugkerend thema.
Hoge grondwaterstand bij de Oude Maas
Dicht bij de Oude Maas en in de laaggelegen polders staat het grondwater vaak maar 40 tot 80 centimeter onder maaiveld. Via haarscheurtjes en losse moffen dringt water binnen in gres- en gietijzeren leidingen, met fijn zand en slib erbij. Dat bezinkt op plekken waar de leiding al wat is verzakt en vormt daar de basis voor een verstopping.
Oeverbeplanting en wortels
Wilgen, elzen en populieren langs de Koedood, de Gaatkensplas en de vele watergangen in Carnisselande zoeken actief naar vocht. Hun wortels dringen op microscheuren en verstoppen leidingen. Typisch in Barendrecht-Noord, Oud-Barendrecht en Ridderkerk.
Oude dijk- en polderaansluitingen
Langs de Dorpsstraat, Achterzeedijk en Voordijk en in Barendrecht-Noord liggen nog rioolaansluitingen van voor 1960. Die zijn vaak gres of gietijzer en hebben 60+ jaar in de vochtige klei-op-veenbodem gelegen, met haarscheuren en verschoven moffen als gevolg.
Wat doen wij anders
Wij vervangen stijve leidingdelen bij de gevel door flexibele kunststof koppelingen die zettingen opvangen, doen preventieve camera-inspectie bij panden ouder dan 40 jaar en in opgehoogde wijken, en meten het afschot om verzakkingen tijdig te detecteren.
Samenvatting
Bouwen op klei en veen vraagt andere onderhoudsintervallen. Een preventieve camera-inspectie elke 5-7 jaar bespaart veel kosten.
Landelijk netwerk
Dit artikel is onderdeel van de kennisbank van Rioolkring, een landelijk samenwerkingsverband van gecertificeerde rioolspecialisten. Meer informatie vindt u ook bij Stichting RIONED, de Nederlandse kennisorganisatie voor rioolbeheer.